San Frantzisko etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak
San Frantzisko etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak

maiatza 26, 2023

podcast. FRANTZISKOTARREN HIRUGARREN ORDENA - TERCERA ORDEN FRANCISCANA. podcast

PODCAST

Ez dakit Joxe Agirre eta Txomin Garmendia bertsolariek lehenago inoiz ikusiko ote zuten euren burua gotzain baten aurrean, baina badirudi interesarekin jarraitzen diotela prelatuak dioenari. Ala harrituta, batek daki! Gauza da 1960ko maiatzaren 26an, Igokunde eguna  -beraz, osteguna- Arrasatera bildu zela lagun asko, Frantziskotarren Hirugarren Ordenako lurralde bilkura eta jai erlijioso handia izan baitzen herrian, goizetik. Gainera, data berdinean San Bixente Ferrer  eguna ospatu ohi zuten arrasatearrek. Jakina da, mendetan pentsatu zela satu horrek Arrasaten predikatu zuela eta debozio handia zioten arrasatearrek. Horrek guztiak ekarri zuen maiatzaren 26 hartako eliz-kutsuko giroa bazter guztietara zabaltzea.

Azken ekitaldia frantziskotarren kalistroetan egin zen, Jaime Font i Andreu Gipuzkoako gotzainak –lehena, 1949an sortu baitzen Donostiako eliz barrutia Gasteizkoa hiru zatitan banatu ondoren- eta Jose Luis Iñarra Arrasateko erretoreak zuzenduta. Diodan, Frantziskotarren Hirugarren Ordena laikoek osatzen zutela, hau da, fraidetzara igaro gabe frantziskotarren penitentzia egitea helburu zutenak.

Gaur 63 urte.

ARGAZKIA ETA KOMENTARIOAK: JOSEMARI VELEZ DE MENDIZABAL

No sé si los bersolaris Joxe Agirre y Txomin Garmendia se habían encontrado antes en la tesitura de cantar ante un obispo. La verdad es que parece que ponen interés en lo que dice el prelado. O, quizás, no entienden una palabra. Lo cierto es que el 26 de mayo de 1960, día de la Ascensión – por lo tanto jueves- un gran gentío se congregó en Mondragón en la asamblea comarcal de la Tercera Orden Franciscana. Además, en esa fecha era tradicionalmente festejada en la villa la festividad de San Vicente Ferrer, santo que durante siglos se creyó había predicado en la parroquia., y al que se tenía gran devoción. Todo ello supuso que aquel jueves se respirara un profundo ambiente religioso.

El último acto se llevó a cabo en los claustros (kalistros) del convento de los franciscanos – hoy Kulturate- en ceremonia dirigida por el obispo de la diócesis de San Sebastián –primero, ya que se había creado en 1949  tras segregarla de la de Vitoria-  Jaime Font i Andreu y el párroco de Mondragón José Luis Iñarra, Don José Luis. La Tercera Orden Franciscana estaba formada por laicos deseosos de vivir una vida de penitencia, sin dar el salto a vestir hábito.

Hoy hace 63 años.

ekaina 02, 2020

BIXENTEREN ORDEZ FRANTZISKO XABIER - FRANCISCO JAVIER EN VEZ DE VICENTE

Ez, ez; badakit aste santua igaro dela - konfinatuak, baina igaro egin zen. Gaur nakarrena prozesioko irudia da: San Bixente Ferrer, Arrasaten hainbeste debozio izan zuen santua. Areago, mendetan pentsatu zen Arrasaten egon zela 1408an. Idatzi nuen horretaz duela sei bat urte.

Ba, artikuluan nioenez, Ferrer ez zen Arrasaten inoiz egon. Legenda bat genuen. Baina, inork gutxik dakiena da Arrasaten beste santu bat egon zela, mende eta erdi geroago Nor?  San Frantzisko Xabier!!! Bihar emango dut horren berri, "Hots begi danbolinak" blogean.


ARGAZKIA ETA KOMENTARIOAK: JOSEMARI VELEZ DE MENDIZABAL
No, no... ya sé que la semana santa ha pasado (confinados, pero ya pasó) La razón que hoy me trae a esta foto es la figura que aparece en la procesión: San Vicente Ferrer, personaje que durante siglos gozó de una gran devoción en Mondragón, que muy seguramente procedía de la idea de que el santo había estado en 1408 en la villa, en la que predicó. Sobre ello escribí hace unos años.

Como decía en el citado artículo, Ferrer no estuvo en Mondragón. Era pura leyenda. Pero lo que, me atrevería a decir, nadie conoce es que otro santo estuvo en la villa siglo y medio más tarde. ¿Quién? ¡San Francisco Javier!  Mañana publicaré sobre el tema en mi blog "Hots begi danbolinak"

Bixente Ferrer Santuari buruz / Sobre San Vicente Ferrer  

azaroa 07, 2017

GUARDIA ZIBILAK ERASOAN / LOS GUARDIAS CIVILES AL ATAQUE




Argazki hauek nire eskuetan ipini zituztenean burura etorri zitzaidan lehen ideia izan zen argazkilariak bere burua arriskatu zuela, asko gainera. Guardia zibilek ikusi izan balute ez zen jipoi handi batetik libratuko. Eta, jakina, ezingo genituen gaur txoko honetan azaldu, argazkilaria atzeman bezain laster karretea birrindu egingo baitzuten. 

Gauza da, argazkiek duela 50 urte inguruko ohiko eszenategi batera garamatzatela, diktadurako erregimenaren kontrako manifestazioak ugaltzen joan zireneko garai hartara. Jai eguna zen, hori ziur,  protagonista pasiboak jai eguneko jantziekin agertzen baitira. Aktiboak – guardia zibilak eta fraide frantziskotarrak- ohiko janzkeraz azaltzen dira: lanean ari ziren. Udazkena zela esatera ausartuko nintzateke. Urtea? 1968-1970, hortxe ibiliko da. Posible liteke, Burgoseko epaiketaren egunetan - 1970eko abenduaren 3-9 bitartean- izatea.

Bixente Garmendia frantziskotarra da fraideen artean ausarten ageri zaiguna, zenbait argazkitan zibilei aurre egiten diena. Fraideen nagusia genuen Garaialde ere ezagutu dut. Pelikularen istorioa? Manifestazio bat zen Portaloi aldean eta guardia zibilak agertu ziren Garibay kaletik. Guardien erasotik ihes egiteko manifestari batzuk elizara sartu ziren, mezetatik jendea ateratzen ari zen unean. Guardia zibilak sartzera zihoazela Bixente Garmendiak aurre egin zien, hara ezin zitezkeela sartu adieraziz. Kanpoan geratu ziren, eliztarrak kanpora zihoazela. Eliz atarian horietako batzuk manifestariekin ageri zaizkigu, nahastuta. Eta guardia zibilek erasoari ekin zioten, “caiga quien caiga”

Ez noa izenik jartzera. Nahi duenak egin dezake, izan ere - guardia zibilen artean ezik- gainerakoen artean aurpegi ezagun asko dago. Horien artean, nire aita.
 ARGAZKIAK: CARMELO LETONA
KOMENTARIOAK: JOSEMARI VELEZ DE MENDIZABAL
Cuando llegaron estas fotos a mis manos lo primero que me vino a la mente fue el riesgo que asumió el fotógrafo para poder realizarlas. Si le hubieran visto los guardias civiles no se habría librado de una buena somanta de palos. Y, por supuesto, le habrían arrebatado el carrete de fotos, por lo que no habríamos podido traerlas a este rincón. 

La cosa es que las fotos fueron tomadas hace unos cincuenta años, en una época en que las manifestaciones en contra del régimen dictatorial se habían disparado en número. A tenor de la vestimenta de los protagonistas pasivos se trataba de un día festivo. Quienes aparecen con sus trajes ordinarios de faena son los protagonistas activos, es decir frailes y guardia. Me atrevería a decir que era otoño y el año lo colocaría entre 1968-1970. Incluso apuntaría a los días del proceso de Burgos, entre el 3 y 9 de diciembre de 1970.

El más decidido de entre los frailes es Bixente Garmendia, quien se enfrenta en varias instantáneas a los guardias. También he reconocido a Garaialde. ¿La historia de la película? Se organizó una manifestación en el Portalón y los guardias civiles aparecieron por la calle Garibay. Para librarse de los golpes de los del tricornio algunos manifestantes se refugian en la iglesia, en el momento que ha terminado la misa del mediodía y la gente comienza a salir. Se acercan los guardias y aparece el Padre Garmendia quien les recuerda que allá no pueden entrar. Quedan fuera. Y poco a poco en el pórtico van reuniéndose más personas, entre manifestantes y feligreses. Viendo que se les escapan los objetivos, los guardias civiles comienzan a cargar, “caiga quien caiga” 

No pongo nombres a las personas que aparecen en las distintas fotos.  El que lo desee lo puede hacer ya que, salvo entre los guardias, entre el resto hay muchas caras conocidas. Entre ellas la de mi padre.
 










maiatza 23, 2017

FRANTZISKOTARRAK.1960. LOS FRANCISCANOS



Frantziskotarrak 1954ko otsailean itzuli ziren Arrasatera. Komentuaren ordura arteko apaizen kudeaketari erlijiosoenak jarraitu zion. Desamortizazioa zela-eta, 1840an euren tenpluaren jabetza galdu zutenetik kanpoan bizi behar izan zuten frantziskotarrek. Eta fraideak berriro Arrasatera azaldu baino lehen herriko apaizek argudio guztiak erabili zituzten gotzainaren aurrean, ordenari itzultzeko baimenik eman ez ziezaion. Bistan da galdu egin zutela eta amore eman behar izan zuten eta, ondorioz, eliztarrak bi multzotan banatu ziren. Baita, jakina, eliztarrengandik elizari iristen zitzaion diru sarrera ere. 

Poliki-poliki harremanak normaltzen joan ziren eta 1960ko maiatzaren 26an, Igokunde egunean, Donostiako eliz barrutiko burua, Jaime Font i Andreu gotzaina, Arrasatera hurbildu zen,  Frantziskotarren Hirugarren Ordenaren Lurralde Batzarra ixteko. Egun hartan gotzaina Santa Agedako Osasun Etxea eta  herriko Ospitala bisitatu zituen.  

Kalistroetan ateratako argazkiaren lehen planoan gotzaina eta Jose Luis Iñarra herriko parrokua agertzen dira, zutik. Eserita, berriz, Joxe Agirre eta Txomin Garmendia bertsolariak daude eta eurekin dagoen frantziskotarra Serafin Abaitua da. 

       ARGAZKIA ETA KOMENTARIOAK: JOSEMARI VELEZ DE MENDIZABAL

Los franciscanos regresaron a Mondragón en febrero de 1954. A la hasta entonces gestión del templo por parte de los sacerdotes locales siguió la de la orden religiosa. La propiedad sobre la iglesia de San Francisco la habían perdido por razón de la desamortización de 1840 y desde entonces tuvieron que vivir alejados de Mondragón. Antes de que aparecieran de nuevo por la villa el clero interpuso ante el obispo todo tipo de objecciones. No eran bien recibidos, ya que, entre otras razones, los curas sabían que si volvían a establecerse deberían repartirse la feligresía, con lo que ello iba a suponer para sus ingresos financieros. 

Poco a poco las relaciones se hicieron más fluidas. Y el 26 de mayo de 1960, día de la Ascensión, el obispo titular de San Sebastián Jaime Font i Andreu se desplazó a Mondragón para clausurar la Asamblea Comarcal de la Tercera Orden Franciscana. Aquel día el obispo visitó la Casa de Salud de Santa Agueda y el Hospital de Mondragón. 

En primer plano de la foto obtenida en los claustros del convento San Francisco aparecen el obispo y el párroco José Luis Iñarra. Sentados podemos apreciar a los bersolaris Joxe Agirre y Txomin Garmendia, y con ellos el franciscano Serafin Abaitua.